Aardappel

 

 

Wetenschappelijke naam

Solanum tuberosum

Familie

Solanaceae (Nachtschadefamilie)

Indeling

Wortel- en knolgewassen

Herkomst

Zuid-Amerikaanse Andesgebergte

Algemeen

De aardappel is zo ingeburgerd in onze eetcultuur dat we ons moeilijk kunnen voorstellen dat dit een exotische plant is.
De oorsprong van de aardappel ligt in Zuid-Amerika in de Andes. Daar werd hij al duizenden jaren door de Indianen verbouwd.In Europa kennen we deze voedzame knollen slechts sinds de 16de eeuw toen waarschijnlijk Spaanse conquistadores ze meebrachten na hun verovering op het grondgebied van de Inca's. Na Spanje werd ded aardappel al snel ook in Italië populair als voedingsmiddel. Het duurde dan nog twee eeuwen vooraleer we de voedingswaarde ervan leerden kennen.
We telen nu aardappelen als een basisvoedingsmiddel.
De voedingswaarde komt vooral door de ongeveer 12% zetmeel die ze bevatten en de 2% eiwitten, die vooral zijn opgebouwd uit essentiële aminozuren.
Daarnaast bevatten ze ook belangrijke ehoeveelheden kalium, fosfor en ijzer en viatminen C en B1.
WIST U DAT ongekookte aardappelen per gram evenveel vitamine C bevatten als kersen en ananas en veel meer dan de appel. Helaas verdwijnt echter een groot stuk van de vitamine C door het koken.
De eetbare knollen zijn infeite niet echt vruchten maar wel de verdikte delen van de ondergrondse spruiten.
Er is een grote variatie in vorm en kleur maar ook in smaak.
Het loof is giftig en dus niet eetbaar. Als de aardappel aan licht wordt blootgesteld kleurt hij groen en is hij ook giftig.
Men onderscheidt vroege en bewaar-aardappelen, of vroege rassen en doordragende.
De vroege aardappelen zijn geeliefde en lekkere primeurgroenten.

Goed om weten-
In 1845 veroorzaakt de aardappelplaag in Ierland een grote hongersnood met 1.5 miljoen doden en 1 miljoen emigranten. Men had in die tijd totaal geen middel om de ziekte te bestrijden en geleerden raakten het niet eens over de echte oorzaak van de ziekte.

Winiefred over haar oogappel de aardappel!

WEBSITE

Teelt

Aardappelen groeien op bijna elke grond.
Lichte vruchtbare, maar goed gedraineerde zandgrond die licht zuur is, is ideaal. Langdurige droge grond kan echter voor problemen zorgen.

Lichte gronden kunnen wel een gebrek aan magnesium hebben waardoor de aardappel wel schade ondervindt.
Zorg voor een bodem met een goede, kruimelige structuur.
Voor de teelt vertrekken we niet van zaden maar van pootaardappelen.
Je moet behoorlijk wat ruimte voorzien voor de teelt, daarom worden veelal enkel vroege aardappels verbouwd door liefhebbers.

POOTAARDAPPELEN
Het plantgoed ongeveer 4 weken voor het effectieve planten (vanaf februari), laten voorkiemen in kistjes op een lichte plaats bij een temperatuur van ongeveer 10°C. Zodra de kiemen, de witte spruiten, ongeveer een halve cm lange zijn, moet u met het afharden beginnen. De bakjes worden dan in het volle licht gezet bij een temp. van 6-8°C. Zo vormen zich korte, stevige groene spruiten.
Planten gebeurt vanaf begin april.
Late aardappelen rond eind april.
plant in plantputten van maximaal 10cm diep (in lichte zandgrond).
Plant in rijen die zo'n 60cm uit elkaar liggen, en leg het plantgoed 30-40cm uit elkaar.

Na het opkomen worden de planten aangeaard om schade door late nachtvorst te voorkomen en om te beletten dat de knollen boven de grond komen en blootgesteld worden aan het licht. Het aanaarden gebeurt best in 2 maal, zodra de planten 15cm hoog staan.
Oogsten kan vanaf eind juni.

Overzicht:
Vroege aardappels: planten in het vroege voorjaar en oogsten eind juni.
Middenvroege: planten midden voorjaar en oogsten in de zomer.
Doordragende: planten in het midden tot late voorjaar en oogsten in de herfst, als het loof volledig verdroogd is.

 

Ziektes

Aardappelziekte- Colarodokever- bladluizen

Bewaren

Wanneer aardappelen worden geoogst willen ze eigenlijk zo snel mogelijk gaan kiemen. Om ze te bewaren moet u ze in een omgeving brengen die het spruiten verhindert maar ook het rotten tegengaat.
Een koele, donkere en droge kelder waar de temperatuur tussen 7-10°C bedraagt is ideaal.
Beschadigde of zieke knollen verwijderen.
Na de oogst de knollen vorstvrij, droog en in het donker bewaren om rotten en groenverkleuring te voorkomen.

Rassen

Soorten verkrijgbaar bij Het Vlaams Zaadhuis
AMORA: vroeg, kruising tussen Premiere en Anosta
FRIESLANDER: zeer vroeg- lichtgele vleeskleur
FRESCO: vroeg- mooie knollen
LADY CHRISTL: zeer vroeg- mooie knollen
RED SCARLETT: zeer vroeg- roodschillig
AGRIA: middellaat- geel van schil
DITTA: middellaat- grote opbrengst
CHARLOTTE: middenvroeg- hoog zetmeelgehalte
CORNE DE GATTE: late soort- voor de fijnproever
RATTE: middellaat- langwerpig
info: www.vlaamszaadhuis.com

Soorten verkrijgbaar bij Aveve
BERBER: zeer vroeg- resistent tegen ziektes
LADY CHRISTL: vroeg
PREMIERE: zeer vroeg
WITTE EERSTELING: zeer vroeg
RODE EERSTELING: zeer vroeg
GLORIA: zeer vroeg- hoge opbrengst
GOURMANDE: halfvroeg, lange ovale knollen
EXEMPLA: middenvroeg
NICOLA: middenvroeg
CHARLOTTE: middenvroeg
BINTJE: middenvroeg- goede opbrengst
DESIREE: middenlaat- roodschillig
EDEN: late soort
info: www.avevetuincentrum.be


Soorten verkrijgbaar bij Ecoflora
JUNIOR: vroeg
BELLE DE FONTENAY: halfvroeg
CHARLOTTE: halfvroeg
RATTE: halfvroeg
DESIREE: half-laat
RAJA: half-laat
NICOLA: laat
CORNE DE GATTE: laat
info: www.ecoflora.be

Ook bij tuincentrum Groendekor in Sint Pieters Leeuw vind je een groot assortiment plantgoed.
info:www.groendekor.com